خانه / آموزش / بمب تزار،نمایشی از قدرت تخریب انسان
800px-Tsar_Bomba_Revised

بمب تزار،نمایشی از قدرت تخریب انسان

همه ما به نوعی با کارکرد های انرژی هسته ای در زندگی امروز بشر آشنایی داریم..تولید برق،محصولات پزشکی،کشاورزی،کشتی سازی،صنعت…اما قبل از همه این ها نام بردن از این انرژی حداقل برای خود من در ابتدا یادآور سلاح های اتمی و مشتقات آن هاست..از دو بمب اتمی آمریکا که در جنگ جهانی بر سر دو شهر ژاپن فرود آمد تا سلسه آزمایشات اتمی جنگ سرد بین دو قطب قدرت آن زمان یعنی ایالات متحده آمریکا و اتحاد جماهیر شوروی..

در هنگام مطالعه تاریخ این دوره از کره زمین از فتح برلین توسط ارتش سرخ شوروی  گرفته تا سقوط دیوار برلین و در آخر فروپاشی امپراطوری شوروی فقط یک سوال در ذهنم تداعی می شد..آیا ساخت تسلیحات اتمی و نگهداری آنان کمکی به امنیت جهانی کرده یا نه؟

آیا آن گونه که طرفداران محیط زیست و صلح طلبان می گویند در صورت نبود این نوع از سلاح ها  دنیا واقعا جای امن تری می شد؟ یا آن گونه که تحلیل گران استراتژیک دفاعی می گویند وجود چنین تسلیحاتی در دنیا باعث بوجود آمدن نوعی توازن قوا در جهان شده و ضمانتی برای امنیت جهانی ست؟

هر کدام از گروها نیز استدلال خود را دارد..با توجه به خوی انسان در کسب قدرت و وجود حکومت های که برای رسیدن به اهداف خود از هیچ چیز حتی جنگ فروگذار نمیکنند آیا می توان وجود چنین سلاحی را نادیده گرفت؟ و یا اینکه ذات عمل یعنی کشتن انسان های بی گناه در هر صورت غلط است و سلاح های اتمی حتی در صورتی که امنیت ملی یک کشور را تضمین کند باز این انسان های بی گناه هستند که قربانی آن خواهند شد.. و سلاح در هر صورت محکوم است چون ابزاری برای کشتن و خرابی ست.

 

 

 

HydrogenBomb89MegatonsEnewetakAtoll

آن چیزی که مسلم است،سلاح اتمی چیز خوبی به لحاظ کارکرد و محتوا و عملکرد نیست ولی در خلال جنگ سرد ما شاهد افزایش سرسام آور و دهشتناک زرادخانه های اتمی در سراسر جهان بوده ایم بطوری که حتی بعد از سقوط  و فروپاشی شوروی هنوز هم جهان با بحران های این چنینی دست پنجه نرم میکند..در این مطلب به معرفی یکی ازبزرگرین آزمایشات اتمی تاریخ خواهیم پرداخت که تبعات زیست محیطی و سیاسی آن درآن تاریخ بی سابقه وترسناک بود.

ابتدا کمی به معرفی بمب اتم و انواع آن بپردازیم…

شاید جالب باشد ولی اولین تلاش ها برای دست یابی به این سلاح به دوره آلمان نازی بر میگردد که ماشین جنگی هیتلر تاسیساتی  در آلمان و نروژ برای آن ایجاد کرده بود و حتی به گفته بعضی کارشناسان و تاریخ دانان اگر هیتلر در استالینگراد شکست نمی خورد و جنگ کمی به درازا کشیده می شد بعید نبود که هیتلر به چنین سلاحی دست یابد ! و سرنوشت جهان تغییر میکرد حتی گزارشات تایید نشده ای از آزمایش یک سری از این تسلیحات توسط نازی ها در نروژ وجود دارد  که منابع تاریخی کم ولی قابل تاملی دارد.

بگذریم ..بمب های اتمی  بطور کلی از گداخت یا شکافت  هسته ای برای کشتار و تخریب استفاده می کنند  و فلسفه ی فیزیکی همه آن ها به فرمول مشهور انیشتین  یعنی E=mc²   خلاصه می شود  وبه چند دسته تقسیم قابل تقسیم اند..بمب های نوع A که حاصل شکافت ذرات اتمی ست و ساده ترین نوع این بمب ها محسوب می شود  وتنها به مقدار کافی اورانیوم با خلوص مناسب که به روش مناسبی قالب گیری شده باشد (فرم نیم کروی) احتیاج دارد.با این حال دستیابی به مواد لازم به عنوان سوخت سلاح اتمی بسیار دشوار است.اورانیوم با ذرجه تسلیحاتی یا ایزوتوپ یک فرم ناپایدار است که در کمتر از یک درصد

U-235 از سنگ معدن اورانیوم وجود دارد.برای رسیدن به این ایزوتوپ اوارنیوم باید تا حداقل ۸۰ درصد غنی سازی شود..اگر چه ۹۰ درصد ترجیح داده می شود.

نوع دوم از این سلاح ها ..بمب نوترونی (N-BOMB) اساس کار مشابه ی با نوع اول دارند با  این تفاوت که میزان تشعشات مرگ بار آن ها تقویت شده و برای آسیب رسانی به سربازان درون تانک ها و ذره های محافظت شده بکار می روند 

و بالاخره نوع سوم از این بمبها که به مراتب قوی تر و مهلک تر اند بمب های هیدروژنی اند ..در این نوع بمب، با ایجاد یک انفجاراورانیومی یا پلوتونیومی ، دمایی معادل چندین میلیون درجه سلیسیوس ایجاد می‌شود.ایزوتوپ های هیدروژنی که در بمب بکار رفته‌اند، تحت این شرایط با یکدیگر جوش می‌خورند و به هلیم  تبدیل می‌شوند و در این همجوشی، انرژی بسیار زیادی را آزاد می‌سازند. بنابراین در این نوع بمب، ترکیبی از شکاف و همجوشی بکار رفته‌است.  بمب نسبتاً کوچکی که شهرهیروشیما را نابود کرد، قدرت انفجاری معادل ۲۰۰۰۰ تن، تی‌ان‌تی، که یک ماده انفجاری عادی امروزی است، داشت. در مقابل، بزرگترین بمب هیدروژنی‌ای که تاکنون برای آزمایش، منفجر شده، معادل ۵۰ مگاتن تی‌ان‌تی قدرت انفجاری داشته‌است. نام این بمب  بمب تزار بود ،بله تزار..همین بمب که در مورد آن بیشتر خواهیم خواند..

  این بمب هیدروژنی قدرت انفجاری ۲۵۰۰ برابر قدرت انفجاری بمب هیروشیماست!

در عکس زیر مقایسه ی بین آزمایشات اتمی انجام شده با آزمایش تزار از نظر قدرت انجام گرفته

 

 

 

339291829_59679da6f8_o

در ۳۰ اکتبر سال ۱۹۶۱ ، مردم ساکن در مجمع الجزایر نویا زمیلیا  در شمالی ترین قسمت از روسیه و نزدیک به اقیانوس منجمد شمالی شاهد بزرگترین آزمایش بمب اتمی تاریخ بودند،آزمایشی که تشعشات حاصل از آن سه بار کره زمین را دور زد و بنا بر گزارشات تایید نشده حتی شیشه های خانه ها در بعضی از نقاط کشور فلاند شکسته شد!

موجودات زنده تا شعاع ۱۰۰ کیلومتری محل انفجار تبدیل به بخار شدند و نابود گردیدند

وزن بمب برابر با ۲۰ تن ، طول گودال ایجاد شده حدود سه کیلومتر ، قدرت تخریب موثر ۵۰۰ کیلومتر ( تخریب ۱۰۰ درصد ! ) و ارتفاع قارچ ایجاد شده از انفجار ۶۸ کیلومتر 

این بمب به وسیله یک فروند بمب افکن توپولوف ۹۵ پرتاب شده ، برای اینکه بمب افکن بتواند از محل دور شود چتر ۸۰۰ کیلوگرمی به بمب وصل شد و در فاصله ۳۵۰۰ متری از زمین منفجر شد .
تا قبل از فروپاشی شوروی کسی قدرت واقعی این بمب را نمی دانست که پس از فروپاشی دولت روسیه قدرت آن را معادل ۵۰ مگاتن TNT اعلام کرد . 

درآن زمان خروشچف رهبر وقت حزب کومونیست،و رهبر  اتحاد جماهیر شوروی دستور ساخت وآزمایش آن را به نیرو های استراتژیک اتمی این کشور داد که سیاست نشان دادن شوروی به عنوان نیروی برتر نظامی و علمی جهان را دنبال می کرد، اما واکنش غرب در پشت پرده یک وحشت و ترس بود،تصور اینکه این بمب در یکی از پایتخت های بلوک غرب فرود می آمد واقعا دهشتناک بود!کافیست تصور کنید شهر پاریس که تقریبادر  60 کیلومتر سرو ته اش هم میآید چگونه میتوانست در کسری از ثانیه به تلی از خاکستر شود!

 

 

 

Tsar_Bomba_Paris

ابتدا قرار بود بمب ۱۰۰ مگاتن قدرت انفجاری داشته باشد که به علت هزینه زیاد و ترس از انتشار پرتوهای رادیواکتیو آنرا به نصف یعنی ۵۰ مگاتن تقلیل دادند. در روز آزمایش بمب را سوار بر یک فروند بمب افکن استراتژیک توپولف۹۵به فرماندهی سرگرد آندری دورنوتسف کردند و هواپیما از پایگاه هوایی کولا پنینسولا به پرواز درآمد. متعاقبا یک فروند توپولف۱۶ نیز برای مشایعت در عملیات پرواز کرد.

در ساعت ۱۱:۳۲ دقیقه صبح هواپیما بمب را پرتاب کرد. بمبی که ۲۷ تن وزن ، ۸ متر طول و ۲ متر قطر داشت! یک چتر ۸۰۰ کیلوگرمی هم به بمب وصل شده بود تا باعث کند شدن سرعت سقوط بمب به هدف شود که به هواپیما فرصت کافی برای فرار از منطقه را میداد . اما قدرت انفجار بقدری زیاد بود که خدمه پرواز الزاما از عینک مخصوص برای جلوگیری از کور شدن استفاده کردند.

بمب از ارتفاع ۱۰۵۰۰ متر رها و در ارتفاع ۳۵۰۰ متری منفجر شد. بعد از انفجار قارچی اتمی تشکیل شد که ۶۴ کیلومتر ارتفاع و ۴۰ کیلومتر عرض داشت و تا ۱۰۰۰ کیلومتری با چشم غیر مسلح قابل مشاهده بود.

البته غرب نیز چه بعد از این آزمایش اتمی و چه قبل از آن بیکار ننشسته بود،بطور مثال سلسه آزمایشات قلعه براوو (Operation Castle) که از مارس ۱۹۵۴ در جزایر بیکینی شروع شد. این آزمایش‌ها مشترکاً توسط کمیسیون انرژی اتمی و وزارت دفاع  و برای آزمایش طرح‌های یک سلاح گرما هسته ای که قابل حمل با هواپیما باشد انجام گرفت.

 

 

 

Operation_Castle_-_Romeo_001

گرچه جنگ سرد و آزمایشات اتمی پایان یافته  و ذیگر خبری از آن روزهای پر التهاب نیست اما خوب یا بد این سلاح مرگبار بخشی از واقعیات جهان امروز ماست،و خلع سلاح اتمی  کشورهای مسلح رویایی بیش نیست،حداقل تا الان .و همین الان که این متن را می خوانید 27 هزار کلاهک هسته ای درست در بیخ  گوش شهرها  و مناطق زیستی ما انسانها وجود دارد و  و حدود ۹۷ درصد از این کلاهک ها به روسیه و امریکا تعلق دارد!

حدود ۱۲ هزار و ۵۰۰ کلاهک هسته ای در وضعیت عملیاتی قرار دارند و مابقی آنها در زرادخانه های هسته ای کشورها ذخیره شده اند، هرچند که به موجب توافقات صورت گرفته انتظار می رفته بیشتر کلاهک های بالفعل منهدم شوند، اما این اقدام صورت نگرفت.

با وجود نظارت های توسعه یافته بین المللی، مطالعات و بازرسی های بازرسان آژانس بین المللی انرژی اتمی و لازم الاجرا شدن معاهدات کنترل تسلیحات همچنان آمار دقیقی از توان هسته ای کشورها در دست نیست.

همه ما به نوعی با کارکرد های انرژی هسته ای در زندگی امروز بشر آشنایی داریم..تولید برق،محصولات پزشکی،کشاورزی،کشتی سازی،صنعت...اما قبل از همه این ها نام بردن از این انرژی حداقل برای خود من در ابتدا یادآور سلاح های اتمی و مشتقات آن هاست..از دو بمب اتمی آمریکا که در جنگ…



User Rating: 4.4 ( 2 votes)

لینک کوتاه برای اشتراک گذاری :



ittl in telegram

درباره ی امیر کرد

می توانید پستهای زیر رانیز چک کنید

۲۹ خرداد: اندازه گیری محیط زمین برای نخستین بار در طول تاریخ

۲۹ خرداد: اندازه گیری محیط زمین برای نخستین بار در طول تاریخ

۲۲۵۷ سال پیش در چنین روزی (۲۴۰ سال قبل از میلاد)، برای نخستین بار اراتوستن دانشمند بزرگ یونانی که در دوران اسکندر مقدونی می‌زیست، توانست با استفاده از تفاوت زاویه تابش خورشید در اسکندریه و اسوان، محیط زمین را اندازه‌گیری کند.

پاسخ دهید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد.